W środę 25 lutego (środa) 2026 r. w sali „Magistrat” Urzędu Miasta i Gminy w Wieliczce pod patronatem honorowym Burmistrza Miasta i Gminy Wieliczka Rafała Ślęczki, odbyło się 74 spotkanie z cyklu „Wieliczka-Wieliczanie” Bis! poświęcone 180-tej rocznicy wybuchu Powstania Krakowskiego (1846-2026) oraz pamięci powstańców z Wieliczki. Organizatorami spotkania były: Stowarzyszenie „Klub Przyjaciół Wieliczki”(KPW), Stowarzyszenia Historia i Tradycja z Gdowa oraz Związek Repatriantów Rzeczpospolitej Polskiej.
Spotkanie otworzyła i prowadziła członek Stowarzyszenia „KPW” Janina Tańcula, w zastępstwie za prezes „KPW” Jadwigę Dudę. Po powitaniu gości, do stołu prezydialnego zaproszono prelegentów i prezesa Towarzystwa Historia i Tradycja z Gdowa Bożenę Malarczyk. Za nieobecnego Jakuba Pieczarę, nauczyciela historii w Szkole Podstawowej nr 1, członka KPW, prezentację przedstawiła pani Aneta Kuźma, nauczycielka języka polskiego z tej szkoły, która zapoznała zebranych z przyczynami i konsekwencjami wydarzeń Powstania Krakowskiego w 1846 r. Następnie głos zabrała Dorota Strojnowska, regionalistka z Krzeszowic, przybliżając postać wieliczanina Dyzmy Chromego (1809-1883), współpracownika Edwarda Dembowskiego (1822-1846). Z kolei Anna Michalska, autorka książki „Bitwa gdowska”, opowiedziała przebiegu walki powstańczej w Gdowie i okolicy. Wśród zaproszonych prelegentów znalazły się Henryka Lembas i Celina Sawicka ze Stowarzyszenia „KPW”, które zaprezentowały przebieg wydarzeń w 1846 r. w Sierczy z poematu Ludwika Młynka „Siercza- opowiadanie dzieciom i wnukom (1936)”.
W dalszej kolejności Aleksandra Ślusarek, radna Powiatu Wielickiego i prezes Związku Repatriantów RP, wypowiedziała się na temat roli Józefa Ciastonia, wójta Podłęże w kontekście Powstania Krakowskiego, analizując rozwój wydarzeń w Małopolsce. Natomiast Tadeusz Ziobro, członek Stowarzyszenia „KPW”, zaprezentował archiwalne dokumenty uczestników i świadków Powstania Krakowskiego, związanych z krwawymi zapustami 25 lutego 1846 r. w Bodzanowie, Staniątkach i okolicy. Janina Tańcula, odczytała referat Jadwigi Dudy, nt. „Troska Stowarzyszenia „KPW” o pamięć o Powstaniu Krakowskim w 1846r. w Wieliczce i jej okolicy”. W dyskusji głos zabrał m.in. Bohdan Piotrowicz, nauczyciel historii z Wieliczki, członek KPW.
Na spotkaniu zaprezentowano także nowości wydawnicze, w tym „Zeszyt Historyczny” nr 2 pt. „180 rocznica Bitwy pod Gdowem 1846 r.” autorstwa Anny Michalskiej, Franciszka Daniela, Romana Markota wydany przez Stowarzyszenie Historia i Tradycja z Gdowa. Z kolei Anita i Paweł Bielak, przedstawiciele Wydawnictwa Regis zapoznali zebranych z książką Ludwika Stasiaka pl.: „Krwawe ręce”. Powieść z dziejów rzezi galicyjskiej z 1907 r.
Prowadząca spotkanie podziękowała prelegentom, wręczając im upominki książkowe od Burmistrza Miasta i Gminy Wieliczka. Na zakończenie spotkania zaproszono uczestników na kolejne wydarzenia organizowane przez „KPW”, tj. 21.03 do Magistratu na godz. 16.00-tą na Walne Zebranie Sprawozdawcze Stowarzyszenia „KPW” za 2025r. oraz na 75-te spotkanie „Wieliczka-Wieliczanie” Bis! pt. „Wieliczanie, żołnierze Armii Krajowej (1942-1945)- wspominamy ich w związku z ustanowieniem 14 lutego Narodowego Dnia Pamięci Armii Krajowej”, także do sali „Magistrat” na godz.16.00 w środę 25.03.b.r.
Obecna na spotkaniu Bożena Malarczyk, sekretarz Gminy Gdów, zaproponowała zebranym udział w uroczystościrocznicowej w dniu 26 lutego b.r. na cmentarzu w Gdowie o 17.30 i na akademie w Szkole Podstawowej nr 1.
Spotkanie będące wyrazem pamięci i szacunku dla walczących o niepodległość Polski przebiegało w miłej atmosferze i zakończyło się wspólnym zdjęciem uczestników.
Opracowała Janina Tańcula
